Thema · Italië

Het Italiaanse koningshuis

Van hertogen in de Alpen tot koningen van heel Italië, en een pizza vernoemd naar een koningin.

Het Italiaanse koningshuis

Italië had maar 85 jaar koningen. Ze kwamen allemaal uit één familie, het Huis Savoye, dat begon als hertogen in de bergen tussen Frankrijk en Italië en eindigde in ballingschap na een volksstemming.

De Savoyes regeerden vanuit Turijn, dat ze veranderden in een koninklijke stad van paleizen, tuinen en jachtsloten. In de negentiende eeuw leidde hun kleine koninkrijk Sardinië, met Piëmont als hart, de strijd om Italië te verenigen. In 1861 werd Vittorio Emanuele II de eerste koning van Italië, in hetzelfde paleis in Turijn waar hij geboren was. De hoofdstad verhuisde naar Florence en daarna naar Rome. De koningen brachten Italië spoorwegen en scholen, maar ook oorlogen, en de laatste van hen, Vittorio Emanuele III, liet Mussolini aan de macht komen. In 1946 kozen de Italianen voor een republiek. De jonge koning Umberto II, de Meikoning, vertrok na ongeveer een maand op de troon naar Portugal. Hun paleizen zijn nu musea, open voor iedereen.

  • 85jaar Koninkrijk Italië, van 1861 tot 1946
  • 4koningen van Italië, allemaal uit het Huis Savoye
  • 3hoofdsteden in tien jaar: Turijn, Florence en Rome

Het Italiaanse koningshuis door de tijd

Kies een kleur en volg één verhaal. Bij elk moment staat waar je het nog ziet.

  1. 1563
    Macht

    Turijn wordt hoofdstad

    Hertog Emanuele Filiberto verhuist zijn hoofdstad van Chambéry, in het huidige Frankrijk, naar Turijn. De familie begint aan een koninklijke stad.

    Te zien in: Royal Palace of Turin
  2. 1578
    Geloof

    De Lijkwade komt naar Turijn

    De Savoyes brengen de Lijkwade, een linnen doek die ze sinds 1453 bezitten, naar Turijn. Hij blijft meer dan 500 jaar in de familie.

    Te zien in: Royal Palace of Turin
  3. 1713
    Macht

    Hertogen worden koningen

    Na een Europese oorlog wordt hertog Vittorio Amedeo II koning: eerst van Sicilië, vanaf 1720 van Sardinië.

  4. 1729
    Kunst

    Een jachtslot met een hert op het dak

    Architect Filippo Juvarra begint aan Stupinigi, een droom van een jachtslot buiten Turijn. Op de koepel staat nog altijd een bronzen hert.

    Te zien in: Palazzina di Caccia di Stupinigi
  5. 1820
    Macht

    Een koning wordt geboren

    Vittorio Emanuele, de latere eerste koning van Italië, wordt geboren in Palazzo Carignano in Turijn.

    Te zien in: Palazzo Carignano
  6. 1837
    Oorlog

    De koninklijke wapenkamer gaat open

    Koning Carlo Alberto stelt de wapen- en harnasverzameling van de Savoyes open voor publiek. Een paar jaar eerder opende hij ook de koninklijke schilderijengalerie.

    Te zien in: Armeria Reale
  7. 1861
    Macht

    Italië wordt geboren

    Op 17 maart roept het eerste Italiaanse parlement, bijeen in Palazzo Carignano, Vittorio Emanuele II uit tot koning van Italië.

    Te zien in: Museo Nazionale del Risorgimento Italiano
  8. 1865
    De wereld

    Een paar jaar Florence

    De hoofdstad verhuist naar Florence. De koning woont in Palazzo Pitti, het oude paleis van de Medici.

    Te zien in: Palazzo Pitti
  9. 1871
    Macht

    Eindelijk Rome

    Rome wordt hoofdstad van Italië. De koninklijke familie trekt in het Quirinaal, tot dan een paleis van de pausen.

  10. 1889
    Dagelijks leven

    Een pizza voor de koningin

    Het verhaal gaat dat pizzabakker Raffaele Esposito in Napels een pizza maakte voor koningin Margherita in de kleuren van de vlag: rode tomaat, witte mozzarella en groene basilicum.

  11. 1911
    Macht

    De bruidstaart

    Voor de vijftigste verjaardag van Italië opent in Rome het enorme witte Vittoriano, ter ere van de eerste koning. Romeinen noemen het de bruidstaart. Binnen zit een museum over de eenwording.

    Te zien in: Central Museum of the Risorgimento
  12. 1946
    Macht

    De Meikoning

    Op 2 juni stemmen de Italianen, vrouwen ook, voor een republiek. Umberto II, ongeveer een maand koning, vertrekt naar Portugal en komt nooit meer terug.

Waar je het ziet

De musea en plekken waar dit verhaal tot leven komt.

  1. 01

    Royal Palace of Turin

    Het hoofdhuis van de Savoyes, met gouden staatsiezalen, koninklijke tuinen en een blik in Guarini's donkere marmeren kapel van de Lijkwade.

    TorinoEen halve dag
  2. 02

    Armeria Reale

    Ridders te paard in volle wapenrusting, zwaarden en geweren uit de hele wereld. Onderdeel van de Koninklijke Musea van Turijn.

    Torino1 uur
  3. 03

    Galleria Sabauda

    De koninklijke schilderijencollectie, met werken uit Italië en de Nederlanden die de familie eeuwenlang verzamelde.

    Torino2 uur
  4. 04

    Palazzina di Caccia di Stupinigi

    Juvarra's jachtslot, met een grote ovale balzaal en het bronzen hert op het dak. Hier werden koninklijke bruiloften en feesten gehouden.

    Stupinigi2 uur
  5. 05

    Museo Nazionale del Risorgimento Italiano

    In Palazzo Carignano: hoe Italië één land werd, en de zaal die gebouwd werd voor het eerste Italiaanse parlement.

    Torino2 uur
  6. 06

    Palazzo Pitti

    Toen Florence hoofdstad was, woonde de koning hier. Bezoek de koninklijke vertrekken en wandel daarna door de Boboli-tuinen.

    FirenzeEen halve dag
  7. 07

    Central Museum of the Risorgimento

    In het Vittoriano in Rome. Neem daarna de lift naar het dak voor een van de mooiste uitzichten over de stad.

    Roma1 uur
Verborgen verhaal

De koning die de Lijkwade weggaf

Meer dan 500 jaar was de beroemdste doek ter wereld van één familie. De laatste koning liet hem in zijn testament na aan de paus.

Lees het verhaalSluiten

De Lijkwade van Turijn is een lange linnen doek met de vage afbeelding van een man. Veel gelovigen zien er de grafdoek van Jezus in. Het Huis Savoye kocht hem in 1453 en bracht hem in 1578 naar Turijn, waar architect Guarino Guarini later een donkere, spiraalvormige kapel bouwde tussen de kathedraal en het Koninklijk Paleis. Toen Italië in 1946 een republiek werd, gingen de paleizen naar de staat, maar de Lijkwade bleef privébezit van de verbannen koning. Umberto II zag Turijn nooit meer terug. Toen hij in 1983 stierf, liet hij de Lijkwade in zijn testament na aan de paus. Hij wordt nog steeds in de kathedraal van Turijn bewaard, en de gerestaureerde kapel is te bezoeken vanuit de Koninklijke Musea.

Zie het: Royal Palace of Turin

Snelle quiz

Weet jij het?

1/4

Welke stad was de eerste hoofdstad van Italië?